Ζε σουί Σαρλί α λα καρτ

Πρετεντέρης-Σαρλί

Κατέβηκα κι εγώ στη συγκέντρωση διαμαρτυρίας κατά της απόφασης του καλλιτεχνικού διευθυντή του Εθνικού Θεάτρου να ματαιώσει τις τελευταίες τέσσερις παραστάσεις του θεατρικού έργου «Ισορροπία του Nash».

Δεν το έκανα γιατί είμαι φαν του Σάββα Ξηρού, αν και προφανώς δεν συμφωνώ με τον βασανισμό ακόμα και του χειρότερου εγκληματία. Άλλωστε, το έργο απλά συμπεριλαμβάνει κάποια αποσπάσματα από το βιβλίο του Ξηρού, πράγμα που σε καμία περίπτωση δεν συνεπάγεται ότι ενστερνίζεται το σύνολο των απόψεων του – πόσο μάλλον ότι προάγει την τρομοκρατία. Επίσης, συμπεριλαμβάνει αποσπάσματα από κείμενα του Αλμπέρ Καμύ, ο οποίος δεν δολοφόνησε ποτέ κανέναν.

Δεν πρόλαβα να δω τη συγκεκριμένη παράσταση, οπότε δεν μπορώ να εκφέρω γνώμη για την καλλιτεχνική της αξία. Μπορεί να είναι αριστούργημα ή μπορεί να είναι μια βλακεία και μισή, αλλά αυτό δεν παίζει κανέναν απολύτως ρόλο στην όλη συζήτηση. Όπως δεν παίζει ρόλο το γεγονός ότι χρηματοδοτήθηκε από έναν δημόσιο οργανισμό, ο οποίος κρίνεται με βάση το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα των παραστάσεων που ανεβάζει, και όχι με βάση τις προκαταλήψεις του κάθε άσχετου για το τι πρέπει ή δεν πρέπει να είναι τέχνη.

Το κατέβασμα μιας θεατρικής παράστασης λόγω των αντιδράσεων που προκάλεσε σε ανθρώπους που -εντελώς αυθαίρετα- θεώρησαν ότι προσβάλει τη μνήμη των θυμάτων της 17Ν είναι ξεκάθαρη λογοκρισία. Η δε δικαιολογία ότι υπήρξαν απειλές κατά της σωματικής ακεραιότητας των συντελεστών της παράστασης έρχεται σε πλήρη αντίφαση με τη ρητορική περί τρομοκρατίας, αφού το να υποκύπτεις σε εκβιασμούς σε κάνει ακούσιο συνεργό τρομοκρατών και όχι πολέμιο τους. Ιδίως όταν φτάνουν να απειλούν ότι θα επιτεθούν με ρουκέτες και σφαίρες για να σταματήσουν μια παράσταση που -εν μέρει- αναφέρεται στην ιστορία κάποιου που καταδικάστηκε επειδή έριχνε ρουκέτες και σφαίρες.

Και ναι, το ίδιο θα έλεγα έτσι και κατέβαινε μια παράσταση βασισμένη στα (κατά πάσα πιθανότητα ανορθόγραφα) απομνημονεύματα του Ρουπακιά ή του Κορκονέα. Το ίδιο θα έλεγα έτσι και λογοκρινόταν μια ταινία όπου κάποιος θα υποδυόταν τον Χίτλερ, τον Πολ Ποτ ή τον Κεμάλ Ατατούρκ. Το ίδιο θα έλεγα έτσι και απαγορευόταν η έκδοση ενός βιβλίου με κείμενα του Οσάμα Μπιν Λάντεν ή του Άντερς Μπρέιβικ. Γιατί σε ένα ευνομούμενο ευρωπαϊκό κράτος του 21ου αιώνα είναι αδιανόητο να αμφισβητείται η ελευθερία λόγου. Οποιουδήποτε.

Επιπλέον, μιλάμε για καλλιτεχνική έκφραση, όχι για προπαγάνδα. Και η ιστορία της καλλιτεχνικής έκφρασης είναι γεμάτη βία και φρίκη: Ο Οιδίποδας σκότωσε τον πατέρα του και πήδηξε τη μάνα του, και κάθε χρόνο καταχειροκροτείται στην Επίδαυρο. Το ίδιο και η Μήδεια, που έσφαξε εν ψυχρώ τα παιδιά της. Ο Ριχάρδος ο Τρίτος ήταν ένα κάθαρμα, ο Οθέλλος συζυγοκτόνος κι ο Ρασκόλνικοφ κοινός δολοφόνος. Ο Μαρκήσιος ντε Σαντ απολάμβανε βιασμούς και μαστιγώματα, ο Μακ Κιθ ήταν μαχαιροβγάλτης και ο Φάουστ είχε συναλλαγές με τον Σατανά. Κανείς τους όμως δεν είναι τόσο τερατώδης όσο ένας απαίδευτος ηλίθιος που θα είχε την απαίτηση να απαγορευτεί το μισό κλασικό ρεπερτόριο επειδή περιέχει αναφορές σε εγκληματικές πράξεις.

Je suis Charlie φώναζαν πριν από έναν χρόνο όλοι όσοι πρόσφατα βυσσοδομούσαν στα κανάλια και στις εφημερίδες, απαιτώντας να κατέβει η σκανδαλώδης παράσταση που δεν είδαν. Υποτίθεται ότι το έκαναν επειδή φιμώθηκε βίαια η ελευθερία λόγου, κι όχι επειδή οι δολοφόνοι του Charlie ήταν τζιχαντιστές. Υποτίθεται ότι μένουν Ευρώπη, και όχι στο Ιράν ή τη Βόρεια Κορέα. Υποτίθεται ότι είναι οπαδοί του Διαφωτισμού, και όχι άξεστοι χωριάτες που κραδαίνουν δαυλούς και δικράνια.

Αν αποφασίζουν οι εν δυνάμει θιγόμενοι για το τι είναι επιτρεπτό και τι όχι, αύριο δεν θα μπορούμε να μιλάμε για το παλαιστινιακό δράμα από φόβο μη θεωρηθούμε αντισημίτες, ούτε όμως και για το Ολοκαύτωμα, από φόβο μη φέρουμε σε δύσκολη θέση του Γερμανούς εταίρους μας. Μεθαύριο δεν θα τολμάμε να μιλάμε πια για οτιδήποτε, πέρα από ανώδυνα και βαρετά πράγματα που δεν ενοχλούν αλλά ούτε και αφορούν κανέναν. Θα ανεβάζουμε μόνο Γκόλφω στα θέατρα, που παίζει να θεωρηθεί και κομματάκι σεξιστική εδώ που τα λέμε.

Ή έχουμε ελευθερία λόγου και την υπερασπιζόμαστε μέχρι θανάτου (ακόμα κι όταν αυτό που λέγεται μας εξοργίζει), ή δεν έχουμε. Ζε σουί Σαρλί α λα καρτ δεν παίζει.

Ισορροπία του Νας -Ελάτε να στηρίξετε με την παρουσία σας την πραγματοποίηση παράστασης στις 31/1.

charlie-hebdo-sulla-199393

Advertisements
This entry was posted in Χωρίς κατηγορία. Bookmark the permalink.

2 Responses to Ζε σουί Σαρλί α λα καρτ

  1. Παράθεμα: Ζε σουί Σαρλί α λα καρτ | Ελεύθερη Λαική Αντιστασιακή Συσπείρωση

  2. Ο/Η Antonis Christofides λέει:

    Δεν έχω ενημερωθεί σε λεπτομέρεια για το τι έχει γίνει μ’ αυτή την παράσταση, άκουσα όμως ότι το πρόβλημα δεν είναι ότι ανέβηκε αυτή η παράσταση, αλλά ότι ανέβηκε από κρατικό θέατρο. Το ιδιωτικό θέατρο σαφώς μπορεί να ανεβάζει ό,τι θέλει. Για ένα κρατικό, το οποίο επιδοτείται με χρήματα των φορολογούμενων, σίγουρα υπάρχουν περισσότεροι περιορισμοί ως προς το τι μπορεί να ανεβάσει, και σίγουρα το πρόβλημα είναι πιο δύσκολο και όχι μαυρόασπρο.

    Δεν παίρνω θέση για τη συγκεκριμένη περίπτωση, για την οποία, επαναλαμβάνω, δηλώνω άγνοια. Απλώς επισημαίνω ότι δεν είναι απλά πρόβλημα ελευθερίας λόγου.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s